Column | Assetmanagement vanuit maatschappelijke waarde: Waarom we opnieuw moeten leren kijken

Klimaatuitdagingen, schaarste, technologische ontwikkelingen en veranderende maatschappelijke behoeften raken niet alleen onze fysieke leefomgeving, maar ook de manier waarop mensen samenleven, ontmoeten en deelnemen aan de samenleving. Juist de openbare ruimte vormt daarbij de verbindende schakel tussen het fysieke en het sociale domein. Als we blijven handelen vanuit traditionele sectorale grenzen en een eenzijdige focus op techniek en beheer, schieten we tekort in het beantwoorden van deze complexe opgaven. De uitdagingen van vandaag vragen om een integrale benadering waarin we niet alleen sturen op de kwaliteit van de fysieke ruimte, maar vooral op de maatschappelijke waarde die deze ruimte mogelijk maakt.

Assetmanagement kan de sleutel zijn in deze transitie. Maar dat lukt alleen als we het niet langer zien als een louter technische of financiële discipline, maar als een middel om waarde te creëren voor de leefwereld. De basis daarvoor ligt in het voortdurend zoeken naar een evenwicht tussen de drie M's: Mens, Middelen en Methode. Waardesturing ontstaat immers niet door techniek of processen alleen, maar door de wisselwerking tussen mensen, beschikbare middelen en de manier waarop we samenwerken en besluiten nemen. Vanuit dat perspectief is Juist daarom staan Mens & Organisatie en Data & Informatie in de IMPRO-roos centraal: zij verbinden strategie, beheer en uitvoering met de maatschappelijke waarde die we willen realiseren.  Voor de uitdagingen van vandaag en morgen zijn dit de assets waarop organisaties het verschil maken. Zij vormen de verbinding tussen de fysieke leefomgeving en de maatschappelijke opgaven die daarin samenkomen.

Mijn persoonlijke houvast en missie laten zich samenvatten in één essentieel uitgangspunt: 

“Dit stukje aarde is niet van ons. We hebben het slechts in bruikleen van toekomstige generaties. De vraag is niet wat we eruit halen, maar wat we achterlaten”

Wanneer je met deze bril naar de fysieke leefomgeving kijkt, verandert het vizier van assetmanagement. Het gaat niet meer alleen over het verlengen van de levensduur van een buis, weg of brug om kosten te drukken. Het gaat over het bewaken van een leefbare, veilige en duurzame leefomgeving voor de generaties na ons.

Om dit waar te maken, moeten we een balans vinden tussen drie cruciale pijlers:

• Mens (cultuur, leiderschap, eigenaarschap, maatschappelijke impact, leefwereld)
• Middelen (assets, financiën, technologie, infrastructuur)
• Methoden (processen, standaarden zoals ISO 55000, datagedreven besluitvorming)

Assetmanagement is dé discipline die als regisseur en 'ijsbreker' tussen deze drie kan fungeren, mits we durven verbinden.

Sturen op impact: Systeemwereld ontmoet leefwereld

In de praktijk raakt assetmanagement vaak gevangen in de systeemwereld: normen, kaders, KPI’s, beheerplannen en onderhoudscontracten. Hoewel deze structuren onmisbaar zijn voor grip en continuïteit, zijn ze nooit het einddoel.

In Dordrecht komen een roemrijk verleden en een ambitieuze toekomst samen. Het echte effect van ons handelen ontstaat in de leefwereld, waar ruim 800 jaar geschiedenis, de kracht van het water en de ambities voor de toekomst samenkomen. Onze opgave is om steeds de juiste balans te vinden tussen het koesteren van ons rijke Dordtse erfgoed en het omarmen van innovaties die de stad toekomstbestendig maken. Vanuit onze Dordtse missie bouwen we aan een verhaal dat vandaag zichtbaar is in de stad, morgen betekenis heeft voor haar inwoners en ook voor toekomstige generaties blijvende waarde creëert. Assetmanagement helpt ons in deze ontwikkeling. Het biedt de inzichten om bewuste keuzes te maken en te sturen op wat er werkelijk toe doet: maatschappelijke waarde. 

Onze Dordtse visie op een duurzame, groene en leefbare stad en de bijbehorende beheerstrategieën laten zien hoe dagelijkse keuzes en investeringen bijdragen aan de kwaliteit van leven van inwoners, bezoekers en toekomstige generaties. Daarbij is het gewenste maatschappelijke effect zowel ons vertrekpunt als ons einddoel. Steeds stellen we dezelfde vraag: wat verbetert er, en voor wie? Denk aan betrouwbare dienstverlening, een veilige openbare ruimte. Vanuit deze waardegedreven benadering ontstaat een duidelijke line of sight: van beheer- en onderhoudsbeslissingen naar maatschappelijke resultaten. Beheer en onderhoud zijn daarbij geen kostenposten, maar strategische hefbomen voor een duurzame, klimaatbestendige en toekomstbestendige openbare ruimte. Zo bouwen we in Dordrecht aan een stad waarin een rijke historie, een groene leefomgeving en de ambities van morgen elkaar versterken.

Ieder vanuit zijn eigen 'IK' voor het collectief

Binnen de beheerorganisatie van Dordrecht, waar disciplines als wegenbeheer, riolering, groenbeheer en andere onderdelen van de openbare ruimte nauw met elkaar samenwerken, maakt het in essentie niet uit welke rol iemand vervult. Of je nu een rioolvervanging voorbereidt, de kwaliteit van verhardingen monitort, beheerdata analyseert, beleid ontwikkelt of onderhoud uitvoert: iedereen draagt vanuit zijn eigen vakmanschap en expertise bij aan dezelfde maatschappelijke opgave. Vanuit de Dordtse visie op een duurzame, groene en leefbare stad wordt iedere medewerker uitgedaagd om verder te kijken dan de grenzen van zijn eigen vakgebied en zich af te vragen: hoe draagt mijn werk bij aan de kwaliteit van de leefomgeving van Dordrecht?

Wanneer medewerkers, temleiders, managers, bestuurders en samenwerkingspartners begrijpen hoe hun dagelijkse keuzes bijdragen aan een veilige, bereikbare, klimaatbestendige en aantrekkelijke stad, ontstaat eigenaarschap. Dan verandert assetmanagement van een beheertaak of verplichting naar een gedeelde missie: samen werken aan een openbare ruimte die waarde creëert voor inwoners, bezoekers en toekomstige generaties.

Moedig leiderschap: Knopen doorhakken vanuit een menselijk perspectief

Deze verandering van perspectief ontstaat niet vanzelf. Wanneer eigenaarschap groeit, verandert ook de rol van leiderschap. Leiderschap betekent in deze context niet alleen sturen op cijfers en risicomatrices, maar vooral luisteren naar wat er in de leefwereld speelt en daar naar handelen. Het vraagt om het vermogen om door de complexiteit heen te kijken en waar nodig de knoop door te hakken. Niet puur op basis van de droge logica van het systeem, maar juist vanuit een diep menselijk perspectief: wat is hier en nu het juiste om te doen voor de mens en onze leefomgeving?

Ten slotte

Voor mij is assetmanagement veel meer dan techniek alleen. Het gaat over de keuzes die we vandaag maken voor de wereld waarin we morgen leven. Juist daarom helpt assetmanagement ons om onze maatschappelijke ambities zichtbaar en concreet te maken. De systeemwereld geeft ons structuur, inzicht en houvast. Maar uiteindelijk draait het niet om systemen, processen of data. Het draait om de mensen die elke dag gebruikmaken van onze openbare ruimte. Hun leefwereld blijft altijd ons vertrekpunt én ons doel.

Vanuit mijn overtuiging dat de openbare ruimte de plek is waar mens, omgeving en samenleving samenkomen, zie ik assetmanagement als een kompas. Het helpt ons om bewuste, duurzame keuzes te maken, keuzes die niet alleen waarde toevoegen voor vandaag, maar ook voor de generaties die na ons komen. Zo bouwen we stap voor stap aan een openbare ruimte die veilig, leefbaar en toekomstbestendig blijft voor iedereen.

In een wereld die sneller verandert dan ooit, vraagt dat om keuzes die verder kijken dan de beheeropgave van vandaag. Assetmanagement helpt ons daarbij niet alleen de juiste dingen te doen, maar vooral de juiste dingen achter te laten.

A.Errougui,  

Senior-adviseur Ruimtelijk Kwaliteit/ Strategisch assetmanagement Gemeente Dordrecht.